Stel je voor: je bent recruiter en moet kiezen tussen het oordeel van je ervaren collega óf een AI-systeem bij het selecteren van kandidaten. Wie vertrouw je meer? Deze vraag houdt professor Markus Langer al járen bezig. Als onderzoeker op het gebied van AI in recruitment zocht hij uit hoe recruiters omgaan met deze nieuwe AI-realiteit. Recruitment Tech sprak met hem voor een tweedelig interview over zijn research én bevindingen.
Menselijke factor in geautomatiseerd proces
Waar veel onderzoekers zich richten op hoe sollicitanten reageren op AI in het recruitmentproces, zag Langer een onderbelicht perspectief. “Ik zag veel studies over de reacties van sollicitanten op AI in het selectieproces, maar er was nauwelijks aandacht voor de mensen die dagelijks met deze systemen moeten werken,” vertelt hij. “In de traditionele situatie vraag je een collega om mee te kijken naar sollicitaties. Nu wordt dat vervangen door AI. Die verschuiving fascineert me. Wat doet dat met recruiters? Hoe beïnvloedt het hun beslissingen?”
AI ‘over-trust’
De resultaten van zijn onderzoek waren onverwacht. “In andere sectoren waar AI wordt ingezet, werd vaak gesproken over ‘over-trust’: mensen die AI meer vertrouwen dan mensen,” legt Langer uit. “Maar ons onderzoek laat zien dat dit niet altijd het geval is. We zagen dat deelnemers de output van AI aanvankelijk juist minder vertrouwden dan menselijke beslissingen.”
Een opvallende tegenstelling kwam aan het licht: “Er ontstond een merkwaardige kloof tussen wat mensen zeiden en wat ze daadwerkelijk deden. Ze gaven aan mensen meer te vertrouwen, maar als we vroegen of ze een specifieke aanbeveling zouden accepteren, maakte het nauwelijks uit of deze van een mens of AI kwam. Zelfs bij oneerlijke beoordelingen werden deze even vaak afgewezen, ongeacht de bron.”
Twee kanten van de medaille
Die paradox heeft volgens Langer twee belangrijke oorzaken. “Ten eerste zien we dat mensen denken dat hun collega’s bekwamer zijn in het selecteren van geschikte kandidaten”, stelt hij. “Maar als het gaat om eerlijkheid en het vermijden van vooroordelen, dan verwachten ze dat AI beter presteert. Het zijn twee aspecten van vertrouwen die elkaar in evenwicht houden: bekwaamheid versus eerlijkheid.”
“De tweede reden is dat het in deze studie ging om voorselectie”, vervolgt Langer. “Mensen denken: dit is slechts een eerste schifting, en ik ben degene die uiteindelijk de gesprekken voert en de eindkeuze maakt.”
‘Mensen zijn aanvankelijk terughoudend’
Voor organisaties die AI willen inzetten in hun recruitmentproces heeft Professor Markus Langer een belangrijke boodschap: wees voorbereid op initiële scepsis. “Verwacht niet dat mensen meteen enthousiast reageren met ‘Geweldig, laten we die AI gebruiken!’ Ze kunnen in eerste instantie juist terughoudend zijn en het gevoel hebben dat AI-ondersteuning niet hetzelfde is als advies van collega’s.”
“Wees je ervan bewust dat mensen aanvankelijk terughoudend kunnen zijn als ze met AI-gebaseerde uitkomsten worden geconfronteerd.”
“Hoewel mensen aanvankelijk sceptisch zijn over de capaciteiten van AI, verwachten ze tegelijkertijd dat AI-systemen eerlijker beslissingen nemen dan mensen. De redenering is dat een AI-systeem ‘slechts’ een machine is die werkt met cijfers en daardoor consistent en onbevooroordeeld kan zijn. Anders dan mensen, die bijvoorbeeld door honger of vermoeidheid beïnvloed kunnen worden in hun besluitvorming.”
Bekijk de replay van AI in Recruitment: Outlook 2025
Wil je meer horen van Markus Langer en andere experts over de toekomst van AI in Recruitment? Krijg gratis toegang tot de replay van AI in Recruitment: Outlook 2025 en leer hoe je door het veranderende landschap van AI-driven recruitment je weg kunt vinden als recruiter.
