Privacy, toestemming en uitlegbaarheid stonden jarenlang vooral in juridische documenten en implementatiechecklists. Nieuwe productupdates laten zien dat deze onderwerpen steeds meer onderdeel worden van de recruitmentsoftware zelf. Een recente release van SmartRecruiters is daarvan een concreet voorbeeld: het platform breidt consentregistratie uit en probeert AI-matchscores eenvoudiger uit te leggen.
🏆Wie winnen de Recruitment Tech Awards 2026? Ontdek de meest innovatieve tools en effectieve cases tijdens Awards_Day op 1 december in Utrecht. Meld je nu aan!👉
SmartRecruiters breidt consentregistratie uit
SmartRecruiters kondigde in augustus 2026 nieuwe functies aan voor Consent Management. Organisaties kunnen volgens de leverancier vastleggen uit welke bron een toestemmingsbesluit komt, bijvoorbeeld een talentcommunity, evenement of externe sourcingtool. Ook kunnen consentregels per land of regio worden ingericht.
Daarmee wordt toestemming minder een generiek vinkje in het ATS en meer een afzonderlijk gegevensobject dat organisaties kunnen volgen en auditen. Voor internationale werkgevers is dat relevant omdat privacyregels, bewaartermijnen en informatievoorziening per situatie kunnen verschillen.
De update is afkomstig van SmartRecruiters zelf en is daarmee een commerciële leveranciersbron. Op zichzelf bewijst de release niet dat de hele markt dezelfde kant op beweegt. Wel is het een concreet signaal dat compliance steeds vaker wordt vertaald naar productfunctionaliteit.
Ook AI-matchscores moeten begrijpelijker worden
In dezelfde release wijzigde SmartRecruiters de presentatie van het opleidingsonderdeel binnen Winston Match. In plaats van een vergelijking met een badge als ‘meets job requirement’ toont het systeem één education subscore, variërend van Very High tot Low. Volgens de leverancier verandert het onderliggende scoremodel daarmee niet.
Opvallend is vooral de motivatie: informatie moet volgens SmartRecruiters sneller te beoordelen en makkelijker uit te leggen zijn aan hiring managers en compliance-stakeholders. Daarmee wordt uitlegbaarheid niet alleen een eigenschap van het AI-model, maar ook van de interface waarin recruiters de uitkomst zien.
Van juridische eis naar productdesign
Die verschuiving komt op een moment waarop nieuwe Europese AI-regels de aandacht voor transparantie vergroten. De Europese Commissie publiceerde in juli 2026 richtlijnen voor de transparantieverplichtingen uit artikel 50 van de AI Act. Die regels gelden sinds 2 augustus 2026 voor bepaalde AI-systemen.
Niet iedere AI-matchscore valt automatisch onder dezelfde transparantieverplichting en veel recruitmenttoepassingen krijgen pas later te maken met de volledige high-risk regels. Toch verandert de wetgeving nu al de eisen die organisaties aan software stellen. Zij moeten weten waar AI wordt gebruikt, wie welke informatie ziet en hoe beslissingen en gegevensstromen kunnen worden verantwoord.
Recruitmenttech.nl beschreef eerder wat sinds augustus 2026 al geldt onder de AI Act en welke high-risk regels later volgen. Die ontwikkeling maakt het aannemelijk dat compliancefuncties een belangrijker onderdeel worden van ATS-selecties en implementaties.
Consent is meer dan een checkbox
Voor recruitmentteams is vooral de herkomst van toestemming belangrijk. Kandidaten kunnen via meerdere routes in een database terechtkomen: rechtstreeks solliciteren, sourcing, referral, een event, een talentpool of een koppeling met andere software. Eén algemeen toestemmingsveld zegt dan weinig over de context waarin gegevens zijn verzameld.
Een volwassen consentfunctie moet daarom niet alleen registreren dat toestemming bestaat, maar ook waarvoor, wanneer en via welk kanaal die is verkregen. Wanneer een kandidaat de toestemming intrekt of een bewaartermijn verstrijkt, moet die informatie bovendien doorwerken in aangesloten systemen.
Dat raakt direct aan de architectuur van recruitmentsoftware. Een ATS dat met sourcingtools, assessments, CRM, vacaturesites en BI-systemen is verbonden, kan consent niet geïsoleerd behandelen wanneer kandidaatdata door de hele keten stroomt.
Uitlegbaarheid vraagt meer dan een score
Hetzelfde geldt voor AI-matching. Een getal of label kan recruiters snelheid geven, maar roept ook vragen op. Welke gegevens bepalen de score? Wordt opleiding zwaarder gewogen dan ervaring? Wat gebeurt er als informatie ontbreekt? En kan een recruiter zien waarom twee vrijwel vergelijkbare kandidaten verschillend worden gerangschikt?
Recruitmenttech.nl sprak eerder met ObjectivEye over de behoefte aan uitlegbare en reproduceerbare AI-beslissingen in recruitment. Ook het Europese onderzoek naar transparantie onder werknemers en sollicitanten laat zien dat gebruikers regelmatig niet goed weten wanneer AI wordt gebruikt en welke gegevens daarbij worden verwerkt.
Nieuwe requirements voor een ATS-selectie
Voor organisaties die recruitmentsoftware selecteren, kunnen privacy en AI-governance daardoor steeds concreter in de requirementslijst terechtkomen. Niet als algemene eis dat een leverancier ‘AVG-proof’ of ‘AI Act compliant’ moet zijn, maar als controleerbare functionaliteit.
- Kan het systeem toestemming per bron, doel, land en datum vastleggen?
- Is zichtbaar welke kandidaatdata via koppelingen naar andere systemen gaan?
- Kunnen consentwijzigingen en verwijderverzoeken door de hele keten worden verwerkt?
- Is duidelijk welke AI-functionaliteiten een kandidaat analyseren, scoren of rangschikken?
- Kan een recruiter zien welke factoren een matchscore beïnvloeden?
- Zijn wijzigingen in modellen, scores en configuraties te loggen?
- Kunnen rollen en rechten bepalen wie AI-inzichten mag bekijken?
Recruitmenttech.nl publiceerde eerder een uitgebreide uitleg over het opbouwen van een requirementslijst voor een nieuw ATS. Consent, datastromen, logging en uitlegbaarheid worden daarin steeds minder randvoorwaarden en steeds meer eigenschappen die daadwerkelijk in de software moeten kunnen worden getest.
De SmartRecruiters-release van augustus 2026 is één leveranciersvoorbeeld. De Europese Commissie publiceerde daarnaast officiële richtlijnen voor transparantieverplichtingen onder de AI Act.















