Janneke Oostrom is hoogleraar arbeids– en organisatiepsychologie aan Tilburg University en een van de weinige selectiewetenschappers in Nederland. Ze ziet hoe AI het recruitmentlandschap razendsnel verandert, maar ook hoe de sector keer op keer dezelfde fout maakt: bouwen zonder psychologische fundering.
De kloof die niet dichtgaat
Twee jaar geleden constateerde Oostrom al dat er weinig voorspellende instrumenten worden ingezet. Veel is sindsdien niet veranderd. “Het interview, de motivatiebrief, het cv: dat zijn nog steeds de standaardprocedures. En het zijn vaak nog steeds ongestructureerde interviews, terwijl de wetenschap al lang laat zien dat gestructureerde interviews vele malen voorspellender zijn.”
“Je bepaalt vooraf welke vragen er gesteld worden en hoe de beslissing tot stand komt. En dat vinden recruiters gewoon niet prettig.”
De kennis is er dus, de toepassing niet. Haar verklaring is weinig flatteus voor de sector. “Als je het goed doet, neem je heel veel autonomie weg bij de interviewer of recruiter. Je bepaalt vooraf welke vragen er gesteld worden en hoe de beslissing tot stand komt. En dat vinden recruiters gewoon niet prettig.”
AI tegen AI
Organisaties zetten intussen AI in om kandidaten te screenen. Kandidaten zetten AI in om zich voor te bereiden en om hun cv en motivatiebrief te optimaliseren. En zo ontstaat er een situatie waarin twee algoritmes in feite met elkaar in gesprek zijn, zonder dat er nog een echte kandidaat aan te pas komt.
“Het gaat er uiteindelijk om de ideale eigenschappen van de kandidaat zo goed mogelijk in kaart te brengen.”
“Dan meten we allang niet meer wat we willen meten”, zegt ze. “Het gaat er uiteindelijk om de ideale eigenschappen van de kandidaat zo goed mogelijk in kaart te brengen. Als die race doorgaat, zijn we die grip volledig kwijt.”
Haar verwachting is dat de sector daardoor deels teruggrijpt op traditionelere methoden. Niet de ongestructureerde brief en het losse gesprek, maar wel het directe, gestructureerde contact met de kandidaatzelf. “Gewoon zeker weten dat je met díe persoon te maken hebt, en niet met AI.”
Blijf kritisch
Goede tools vragen om een team van computerwetenschappers, psychologen en HR-experts, stelt Oostrom: en dat team is zelden compleet.. “Wie geen psychologische kennis inbrengt, meet niet wat hij denkt te meten, en bouwt onbewust bias in. Verantwoordelijkheid ligt bij zowel ontwikkelaar als inkopende organisatie. Daarom: blijf kritisch. In elke stap. Als je merkt dat de kennis ontbreekt, ga dan op zoek naar die kennis.”
Meer lezen?
Het volledige interview met Janneke Oostrom lees je in het Recruitment Tech Magazine 2026/27. Het Magazine 26/27 biedt een compleet overzicht van de belangrijkste trends, tools en ontwikkelingen binnen recruitmenttechnologie. Ook bevat het magazine de Recruitment Tech Benchmark 2026, de RT25 en een leveranciersgids voor de Benelux. Een praktische inspiratiebron voor recruiters, HR-professionals en iedereen die slimmer wil werven. Bestellen kan via deze link.
